Warszawskie dachy, poddasza, strychy i mansardy. Od architektury do literatury

 

Warszawskie dachy, poddasza, strychy i mansardy. Od architektury do literatury

z cyklu Debaty warszawskie. Narracje nieoczywiste. Fakty, ludzie, instytucje

📍13 listopada 2025 roku

📍godz. 17.30

📍Krakowskie Przedmieście 1, sala 10 (I piętro)

📍spotkanie otwarte

Debaty organizujemy w ramach przedmiotu ogólnouniwersyteckiego, ale mają one charakter otwarty – zapraszamy wszystkich zainteresowanych (również osoby niezapisane na zajęcia).

Organizator: Centrum Badań nad Kulturą Warszawy Uniwersytetu Warszawskiego

Tematem debaty były warszawskie dachy, poddasza, strychy i mansardy. Pytaliśmy o to:

• jaką funkcję pełnią w przestrzeni Warszawy,
• czy są rozpoznawalnym elementem jej architektury i przestrzeni, co należy robić, aby takim się stały,
• jakie strategie ich zagospodarowania przyjęły władze Miasta,
• jakie stwarzają problemy konserwatorskie,
• czy stanowią wyzwanie dla architektów i projektantów,
• co na ich temat mówi literatura – i ta dawna, i ta najnowsza.

Rozmawialiśmy o społecznym awansie poddaszy oraz potrzebie stworzenia mapy warszawskich dachów, także tej literackiej.

W dyskusji udział wzięli:

🔶 Ewa P. Porębska – architektka, krytyczka, kuratorka wystaw i międzynarodowa ekspertka w dziedzinie architektury. Założycielka i wieloletnia redaktor naczelna (1994–2024) najważniejszego polskiego magazynu o architekturze „Architektura-Murator”. Autorka wielu publikacji o architekturze. Aktywna na forum międzynarodowym jako konsultant lub członek jury w konkursach architektonicznych. Członkini opiniotwórczych gremiów w skali międzynarodowej, między innymi Europejskiej Nagrody Architektonicznej im. Miesa van der Rohe i European Prize for Urban Public Space. Laureatka Nagrody Honorowej SARP 2023.

 

🔶 Marcin Dawidowicz – zabytkoznawca. Od 2024 roku Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków. Od 2023 roku zastępca przewodniczącego Zespołu ds. dóbr kultury współczesnej Narodowego Instytutu Dziedzictwa. Wcześniej zawodowo związany z instytucjami zajmującymi się ochroną zabytków, m.in. z Wojewódzkim Urzędem Ochrony Zabytków w Warszawie. Interesuje go teoria i praktyka wartościowania zabytków, historia organizacji służb ochrony zabytków w Polsce, ochrona prawna dziedzictwa powojennego modernizmu. Autor licznych ekspertyz i analiz konserwatorskich dotyczących zabytków Warszawy i Mazowsza, publikacji z zakresu historii sztuki i ochrony zabytków; współautor krajowego Raportu o stanie zachowania zabytków nieruchomych (2017).

 

🔶 Dr hab. Dawid Maria Osiński, prof. UW – historyk literatury, profesor uczelni w Zakładzie Literatury i Kultury Drugiej Połowy XIX Wieku na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, Zastępca Dyrektora Instytutu Literatury Polskiej UW (od 2020). Redaktor naczelny „Przeglądu Humanistycznego” (od 2025). Jego zainteresowania badawcze dotyczą przede wszystkim literatury drugiej połowy XIX i początków XX wieku. Członek zespołu badawczego projektu „Literaturoznawstwo architektoniczne”: propozycji podejścia literaturoznawczego skupionego na analizie przestrzeni; współautor monografii Miejsca trudne – transdyscyplinarny model badań. O przestrzeni placu Piłsudskiego i placu Defilad (2019).

 

 

 

🔶 Michał Krasucki – historyk sztuki. Od blisko dziesięciu lat związany ze strukturami samorządu odpowiadającymi za ochronę dziedzictwa Warszawy, wcześniej Mazowsza. Od 2017 roku Stołeczny Konserwator Zabytków. Przewodniczy miejskiemu Zespołowi ds. Wznoszenia Pomników i Realizacji Upamiętnień oraz Zespołowi ds. Warszawskich Historycznych Pracowni Artystycznych. Członek Zespołu ds. Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Warszawy. Jako pełnomocnik Prezydenta m.st. Warszawy ds. UNESCO koordynuje pracę Sekretariatu Europy Środkowo-Wschodniej dla międzynarodowej Organizacji Miast UNESCO. Autor prac z zakresu historii architektury oraz dziedzictwa architektonicznego Warszawy XIX i XX w. (m.in. Warszawskie dziedzictwo postindustrialne, 2011; ŻOL. Ilustrowany atlas architektury Żoliborza, 2021; Warszawskie getto. Pomiejsce, 2025).

🎤 Prowadzenie:

🔷 Piotr Otrębski – varsavianista, pisarz, poeta, były dziennikarz, autor audycji radiowych o Warszawie. Zastępca Dyrektora Departamentu Innowacji i Rozwoju Ministerstwa Edukacji Narodowej. Autor wielu publikacji varsavianistycznych (m.in. Nieistniejące, nieznane, niezwykłe kościoły Warszawy, 2019; Wiersze pisane w Warszawie. Ekfrazy i inne rozpoznania, 2024). Inicjator utworzenia w Warszawie alei imienia Freddiego Mercury’ego, współzałożyciel klubokawiarni Retrospekcja (Warszawa, ul. Bednarska).

 

 

🔷 prof. dr hab. Elżbieta Wichrowska – historyk literatury i kultury, Dyrektorka Centrum Badań nad Kulturą Warszawy Uniwersytetu Warszawskiego

 

 

 

 

 

📷 Galeria zdjęć z debaty:

 

Debaty warszawskie. Narracje nieoczywiste. Fakty, ludzie, instytucje

Cykl interdyscyplinarnych zajęć poświęconych zagadnieniom funkcjonowania współczesnego miasta, ze szczególnym uwzględnieniem miejsca, roli i specyfiki Warszawy w polskim i europejskim kontekście historycznym, politycznym, społecznym i kulturowym. Zajęcia, w formule debat, przynosić mają określoną, pogłębioną wiedzę na temat omawianych zjawisk, stanowić forum dyskusji, a także miejsce wykuwania się nowych pomysłów, projektów miejskich i rozmaitych inicjatyw varsavianistycznych.

O DEBATACH WARSZAWSKICH