Modernizm i art déco – ocalone dziedzictwo z Szucha 25

Centrum Badań nad Kulturą Warszawy UW w Ministerstwie Edukacji Narodowej!

📍 5 marca 2026 roku

📍 Ministerstwo Edukacji Narodowej, Aleja Jana Chrystiana Szucha 25

📍Organizatorzy: Centrum Badań nad Kulturą Warszawy Uniwersytetu Warszawskiego oraz Ministerstwo Edukacji Narodowej

🎥 Transmisja wydarzenia odbyła się na kanale YouTube MEN.

Spotkanie poprowadzili:

🔸Piotr Otrębski, varsavianista, zastępca dyrektora Departamentu Innowacji i Rozwoju MEN, oraz
🔸Prof. dr hab. Elżbieta Wichrowska, dyrektorka CBKW UW.

Głównym tematem wydarzenia były architektura oraz wystrój i wyposażenie wnętrz gmachu MEN, wspólnego dzieła profesora architektury i naczelnika Wydziału Budownictwa Szkolnego w Ministerstwie Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego Zdzisława Mączeńskiego oraz plastyka, wybitnego projektanta sztuki użytkowej, Wojciecha Jastrzębowskiego, profesora Szkoły Sztuk Pięknych w Warszawie, a także jego współpracowników. Siedziba MEN to budynek o długiej, ale też bardzo trudnej historii – zaadaptowanie go na siedzibę gestapo w roku 1939 przysłania przedwojenną historię gmachu, będącego głównym budynkiem Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, pierwszej nowo budowanej siedziby ministerialnej w II Rzeczpospolitej.

Dyskusja toczyła się wokół historii renowacji gmachu MEN, działań podejmowanych na rzecz przywracania pierwotnego charakteru obiektu, jak i granic między walką o zachowanie tkanki zabytkowej a modernizacją, przystosowaniem budynku do codziennego użytkowania przez pracowników MEN. Udział w niej wzięli:

🔸 Robert Bartold – Dyrektor Generalny MEN,

🔸 Marcin Dawidowicz – Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków,

🔸 Michał Krasucki – Stołeczny Konserwator Zabytków, oraz

🔸 Robert Hasselbusch – kustosz Mauzoleum Walki i Męczeństwa 1939–1945 (Muzeum Niepodległości).

Głos zabrali również goście honorowi:

🔹 Prof. dr hab. Elżbieta Jastrzębowska – archeolożka i historyczka sztuki wczesnochrześcijańskiej, przez kilkadziesiąt lat związana z Uniwersytetem Warszawskim. Wnuczka Wojciecha Jastrzębowskiego.

🔹 Prof. dr hab. Elżbieta Gajewska-Gadzina – flecistka, kameralistka i pedagog. Związana rodzinnie z Heleną Bukowską-Szlekys, wybitną projektantką tkanin artystycznych i użytkowych, współorganizatorki – obok m.in. Wojciecha Jastrzębowskiego – Spółdzielni Artystów Plastyków „Ład” (1926).

Po dyskusji zwiedzaliśmy gmach. Zobaczyliśmy m.in. znakomicie zachowany gabinet i odtworzone mieszkanie ministra. Na koniec zeszliśmy do Mauzoleum Walki i Męczeństwa 1939–1945, prezentującego zachowane w niemal nienaruszonym stanie cele gestapo.

🎥  Transmisja wydarzenia na kanale YouTube Ministerstwa Edukacji Narodowej:

📷 Galerie zdjęć z wydarzenia